اثر کامل بودن اطلاعات در تعیین شدت زمین‌لرزه با تمرکز بر زمین‌لرزه اردکول قائن (20 اردیبهشت 1376)، ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی‌

نویسنده

استادیار، موسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

زمین­لرزه اردکول قائن در 20 اردیبهشت 1376 به‌وقوع­پیوست. بزرگای بیش از 7 این زمین­لرزه موجب شد توجه متخصصان به آن جلب و طی گزارش­هایی جنبه­های مختلف آن بررسی شود. ازجمله اطلاعاتی که در برخی از گزارش­های منتشر­شده وجود دارد، توصیفاتی از میزان تخریب و خسارات ساختمانی و میزان تغییرات محیطی ناشی از رخداد زمین­لرزه است. در این مطالعه، با هدف بررسی اثر کامل بودن گزارش­های توصیفی زمین­لرزه­ها، گزارش­هایی شامل توصیفات منتشر­شده از این زمین­لرزه، جداگانه بررسی شدند.
    با استناد به نتایج این بررسی، توصیف­های دقیق و کامل در هر گزارش زمین­لرزه، از ارکان اساسی برآورد دقیق و باکیفیت نتایج است؛ بنابراین توصیه می­شود متخصصان رشته­های مختلف با درنظر­گرفتن هم‌زمان کلیه تغییرات حاصل از رخداد زمین­لرزه، ازجمله میزان تخریب و خسارات ساختمان­ها با سازه­های مختلف (خشت­و­گلی، فلزی، بتونی، چوبی و...) و میزان تغییرات محیطی ناشی از رخداد زمین­لرزه (جابه‌جایی، روانگرایی، لغزش و...)، برای هریک از شهرها و روستاهای تأثیرپذیرفته از رخداد زمین­لرزه گزارش­های جامعی تهیه کنند تا با استفاده از این اطلاعات، علاوه بر تعیین دقیق شدت رخداد، امکان تخمین دقیق­تری از پارامترهای مهلرزه‌ای زمین­لرزه نیز فراهم شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effects of completing dataset to assess the intensity value concentrating on Ardekul earthquake (10 May 1997), Iran

نویسنده [English]

  • Hamideh Amini
Assistant Professor, Institute of Geophysics, University of Tehran, Tehran, Iran
چکیده [English]

Earthquake descriptions documented in various reports are one of the most important datasets to assess the macroseismic intensity distribution of an earthquake and preparing different intensity maps. This information consists of building damages and earthquake environmental effects as macroseismic data points (MDPs). Extracting the macroseismic parameters of the earthquake will be possible using these MDPs. Each location with any information can be considered as a point of the intensity map.
    In this study, Ardekul Ghaen earthquake (10 May 1997) was selected to show the effect of using complete dataset to assess the intensity values and prepare the earthquake intensity map. There are several reports for this earthquake. Researchers in different fields in their reports mentioned to various descriptions of this earthquake effects consisting of descriptions on different types of building damages, descriptions on various environmental effects, and information from people who felt the earthquake. For this study, the descriptions published in different reports were collected separately for the cities and the rural areas (MDPs) affected by the earthquake. Totally, about more than 100 locations with various effects from the earthquake were reported for this earthquake. Since the descriptions of all reports were not complete, the intensity values were assessed using all descriptions reported by different references for each MDPs. As the main dataset of this study is MDPs with their intensity values, complete descriptions of each MDP reported by different references were considered for reassessing the intensity values of MDPs. However, the intensity maps were separately prepared for each selected report using their reported MDPs. On the other hands, depending on the reported MDPs, the intensity maps of each report will be different from others. For this study, to show that the effect of completeness of the earthquake reports on estimating the results depends on their datasets, five reports were selected from different reports published. The intensity maps of this earthquake were separately plotted based on each of the selected reports. According to this study, the best report should be the one with more complete information of each MDP affected by the earthquake. It consists of all descriptions related to the building damages or the environmental effects. Thereafter, the earthquake intensity values can be assessed with more accuracy. Moreover, the intensity map of the selected earthquake will also be plotted with more details. If there are enough MDPs, the macroseismic parameters of the earthquake can be also estimated. More MDPs and complete description for each one, more accuracy and high quality estimations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Earthquake description
  • intensity value
  • Ardekul Ghaen earthquake
  • Iran
خطیب، م. م.، 1376، تحلیل هندسی گسل لرزه­زای زمین­لرزه 20/2/76 بیرجند- قائن: خلاصه مقالات همایش بررسی علمی زمین­لرزه 20/2/76 بیرجند- قائن، دانشگاه بیرجند.
رمضی، ح. ر.، میرزایی علویجه، ح.، فرزانگان، ا.، یثربی، ف.، مرزوعی، ع.، رزاقی آذر، ن.، مجید زمانی، س. س.، 1376، زمین­لرزه 20 اردیبهشت 1376 زیرکوه قائنات: مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن.
زراعتی، ع. ر.، 1376، قهر طبیعت (زلزله شهرستان قائن): گروه فنی پیمانکاران مشاوران، سازمان برنامه و بودجه استان کرمان، خرداد 1376.
شادان، ع. ر.، 1376، گزارش فنی تحلیلی و مقدماتی زلزله 20 اردیبهشت ماه 1376 جنوب خراسان (منطقه زیرکوه قائن): سازمان نظام مهندسی استان خراسان.
شکیب، ح.، بیات، ح. ح.، 1376، ارزیابی رفتار سازه­های منطقه زلزله­زده قائنات: مرکز مطالعات مقابله با سوانح طبیعی ایران، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی ایران.
فرهبد، ا. م.، یمینی فرد، ف.، حسامی آذر، خ.، 1376، بررسی زمین­لرزه اردکول و پس‌لرزه­های آن: پژوهشگاه بین‌المللی زلزله­شناسی و مهندسی زلزله.
نیکزاد، خ.، علینقی، ع. ر.، آزادی، ا.، فرهبد، ا. م.، 1376، گزارش مقدماتی زمین­لرزه 20/2/76 اردکول (قائن- بیرجند)، پژوهشگاه بین‌المللی زلزله­شناسی و مهندسی زلزله.
Ambraseys, N. N., and Melville, C. P., 1982, A History of Persian Earthquakes: Cambridge University Press.
Amini, H., Ansari, A., Fattahi, M., and Zare, M., 2019, The best earthquake report to assess the earthquake macroseismic parameters: 8th International Conference on Seismology and Earthquake Engineering, 11-13 November 2019, Tehran, Iran.
Amini, H., Gasperini, P., Zare, M., and Vannucci, G., 2017a, Estimating the macroseismic parameters of earthquakes in Eastern Iran: Journal of Geodynamics, 110, 43-58, DOI: 10.1016/j.jog.2017.07.005.
Amini, H., Zare, M., and Gasperini, P., 2017b, Re-assessing the intensity values of Iranian earthquakes using EMS and ESI scales: Arabian Journal of Geosciences, 10(504), DOI 10.1007/s12517-017-3226-3.
Amini, H., and Zare, M., 2016, Relationships between different earthquake intensity scales in Iran: Journal of Seismology and Earthquake Engineering, 18(1), 59-69. Amini, H., Zare, M., and Ansari, A., 2018, Fault parameters and macroseismic observations of the May 10, 1997 Ardekul-Ghaen earthquake: Journal of Seismology, 22(1), 5–19, DOI 10.1007/s10950-017-9689-6.
Berberian, M., Jackson, J. A., Qorashi, M., Khatib, M. M., Priestley, K., Talebian, M., and Ghafuri-Ashtiani, M., 1999, The 1997 May 10 Zirkuh (Qa'enat) earthquake (Mw 7.2): faulting along the Sistan suture zone of eastern Iran: Geophysical Journal International, 136, 671-694.
Del Mese, S., Graziani, L., Meroni, F., Pessina, V., and Tertulliani, A., 2023, Considerations on using MCS and EMS‑98 macroseismic scales for the intensity assessment of contemporary Italian earthquakes: Bulletin of Earthquake Engineering, 21, 4167–4189, https://doi.org/10.1007/s10518-023-01703-0.
Foulser-Piggott, R., and Spence, R., 2013, Extending EMS-98 for more convenient application outside Europe I: Review of field experience using EMS-98: Vienna Congress on Recent Advances in Earthquake Engineering and Structural Dynamics, Vienna, Austria, paper no. 383.
Grünthal, G., 1992, European Macroseismic Scale 1992: Cahiers du Centre Européen de Géodynamique et de Séismologie Conseil de l’Europe, Conseil de l’Europe.
Grünthal, G., 1998, European Macroseismic Scale 1998: Cahiers du Centre Europèen de Gèodynamique et de Seismologie. Conseil de l’Europe Conseil de l’Europe 15:99.
Guerrieri, L., Michetti, A. M., Reicherter, K., et al., 2015, Earthquake environmental effect for seismic hazard assessment: the ESI intensity scale and the EEE catalogue: Mem. descr. Carta Geologica d’Italia, V XCVII.
Medvedev, S., Sponheuer, W., and Karnik, V., 1964, Neue seismische Skala Intensity scale of earthquakes, 7. Tagung der Europaischen Seismologischen Kommission vom 24.9. bis 30.9: Veroff Institut für Bodendynamik und Erdbebenforschung in Jena, 77, 69-76.
Michetti, A., Esposito, E., Guerrieri, L., et al., 2007, Environmental Seismic Intensity Scale - ESI 2007: Memorie Descrittive Della Carta Geologica d'Italia, 74, 41.
Richter, C., 1958, Elementary Seismology. San Francisco: W. H. Freeman.
West, M., 1999, The Ardekul Iran Earthquake of May 10, 1997, Description of earthquake and area of impact, Website: www.ldeo.columbia.edu/~mwest/1999.
Wood, H. O., and Neumann, F., 1931, Modified Mercalli Intensity Scale of 1931: California: Seismological Society of America.
Zare, M., and Memarian, H., 2003, Macroseismic intensity and attenuation laws: A study on the intensities of the Iranian earthquakes of 1975-2000: Fourth International Conference of Earthquake Engineering and Seismology, 12-14 May 2003, Tehran, Islamic Republic of Iran.